FİBROMİYALJİ; ağrı, yorgunluk, dinlendirmeyen uyku, vücudun belirli bölgelerinde noktasal hassasiyet (halk arasında kulunç denir) ile karakterize kronik ağrı sendromudur. Daha çok mükemmeliyetçi insan hastalığı olarak tanımlanır bu yüzden fibromiyaljinin psikolojik kökeni de çok etkilidir. Dünya nüfusunun yaklaşık olarak %9’unu oluşturur ve kadınlarda görülme sıklığı erkeklere göre çok daha fazladır. Birçok kronik ağrı sendromuyla benzer belirtiler gösterdiği için teşhisini koymak oldukça zordur. Tedavisinde ağrının giderilmesi ve beraberinde genel olarak stresin azaltılması önemlidir. Ağrı ve beraberinde görülen kronik yorgunluk, dinlendirmeyen uyku gibi nedenlerden dolayı hastalar zaman içerisinde depresyonla karşı karşıya kalmaktadır. Bu da hastanın kısır bir döngüye girmesine neden olabilmektedir. Bu nedenle, tedavide multidisipliner bir yaklaşım kullanmak önemlidir.
Peki aslında, Fibromiyalji nedir veya ne değildir?
1) Hastalığın ilk tanımlanmaya başlandığı dönemlerde romatizmal olabileceği düşünüldüyse de, eklemlerde, kaslarda veya diğer dokularda harabiyet yaratmaması nedeniyle, bu düşünceden vazgeçilmiştir. Yani fibromiyalji romatizmal ya da artrit benzeri bir hastalık değildir.
2) Ağrı şikayetinin yanında görülen en belirgin semptomlar, uyku sorunları ve yorgunluktur. Bu nedenle temelinde psikolojik sorunlar olduğu düşünülse de, araştırmalar bunun aksini göstermiştir. Aksine genel ağrı şikayetlerinin depresyonu tetiklediği düşünülmektedir. Yani fibromiyalji psikolojik bir hastalık da değildir.
3) Ağrılar, tüm vücutta olabilseler de genellikle sırt bölgesinde yoğunlaşırlar, bu nedenle her sırt ağrısına fibromiyalji tanısı yakıştırılmaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken durum, kronik sırt ağrısı ile fibromiyaljiyi karıştırmamaktır. Kronik sırt ağrısı genellikle sırt kaslarındaki kuvvetsizlik ya da skolyoz ve kamburluk gibi iskelet sistemi sorunlarına bağlı gelişirken; fibromiyaljinin kesin nedeni hala bilinmemektedir. Yani, her kronik sırt ağrısı, fibromiyalji değildir.
4) Ağrının hissedildiği bölgeler her ne kadar kaslar ve eklemler olsa da, araştırmacılar tarafından kabul edilen genel kanı, bu ağrıların temelinin beyindeki ağrı merkezlerinin aşırı hassaslaşması olduğudur. Yani, ağrının sebebi sadece kas ya da eklem sorunları değildir.
5) Hastalık genellikle 20 ile 50 yaş arasında ortaya çıkarken, her ırkta benzer oranlarda görülmektedir. Ancak açıklanamayan bir şekilde, kadınlarda görülme oranı, erkeklerin yaklaşık 8 katıdır. Genetik olarak kabul edilmese de, ebeveynlerde görülen fibromiyalji çocuklarda görülme olasılığını artırmaktadır. Yani, aslında genetik bir hastalık değildir.
6) Hastaların en büyük korkuları ağrılarının şiddetinin zamanla artmasıdır. Fibromyalji sendromunun belki de tek iyi yanı zamanla kötüleşmemesidir.
7) Tedavisi net olarak belirlenememekle beraber, multidisipliner yaklaşımların daha başarılı olduğu kabul edilmektedir. Hekimler tarafından ilaç tedavisi uygulanmaktadır. Bununla birlikte fizyoterapistler tarafından yapılan doğru fizyoterapi uygulamaları, kas gevşeme teknikleri ve daha sonra kas kuvvetlendirme egzersizleri, psikologlar tarafından uygulanan psikoterapi teknikleri, açık havada yapılan yürüyüşler ve egzersizler, nefes egzersizleri, yoga ve yüzme gibi sporlar tedavide multidisipliner yaklaşımın etkinliğini göstermektedir.
Peki aslında, Fibromiyalji nedir veya ne değildir?
1) Hastalığın ilk tanımlanmaya başlandığı dönemlerde romatizmal olabileceği düşünüldüyse de, eklemlerde, kaslarda veya diğer dokularda harabiyet yaratmaması nedeniyle, bu düşünceden vazgeçilmiştir. Yani fibromiyalji romatizmal ya da artrit benzeri bir hastalık değildir.
2) Ağrı şikayetinin yanında görülen en belirgin semptomlar, uyku sorunları ve yorgunluktur. Bu nedenle temelinde psikolojik sorunlar olduğu düşünülse de, araştırmalar bunun aksini göstermiştir. Aksine genel ağrı şikayetlerinin depresyonu tetiklediği düşünülmektedir. Yani fibromiyalji psikolojik bir hastalık da değildir.
3) Ağrılar, tüm vücutta olabilseler de genellikle sırt bölgesinde yoğunlaşırlar, bu nedenle her sırt ağrısına fibromiyalji tanısı yakıştırılmaktadır. Burada dikkat edilmesi gereken durum, kronik sırt ağrısı ile fibromiyaljiyi karıştırmamaktır. Kronik sırt ağrısı genellikle sırt kaslarındaki kuvvetsizlik ya da skolyoz ve kamburluk gibi iskelet sistemi sorunlarına bağlı gelişirken; fibromiyaljinin kesin nedeni hala bilinmemektedir. Yani, her kronik sırt ağrısı, fibromiyalji değildir.
4) Ağrının hissedildiği bölgeler her ne kadar kaslar ve eklemler olsa da, araştırmacılar tarafından kabul edilen genel kanı, bu ağrıların temelinin beyindeki ağrı merkezlerinin aşırı hassaslaşması olduğudur. Yani, ağrının sebebi sadece kas ya da eklem sorunları değildir.
5) Hastalık genellikle 20 ile 50 yaş arasında ortaya çıkarken, her ırkta benzer oranlarda görülmektedir. Ancak açıklanamayan bir şekilde, kadınlarda görülme oranı, erkeklerin yaklaşık 8 katıdır. Genetik olarak kabul edilmese de, ebeveynlerde görülen fibromiyalji çocuklarda görülme olasılığını artırmaktadır. Yani, aslında genetik bir hastalık değildir.
6) Hastaların en büyük korkuları ağrılarının şiddetinin zamanla artmasıdır. Fibromyalji sendromunun belki de tek iyi yanı zamanla kötüleşmemesidir.
7) Tedavisi net olarak belirlenememekle beraber, multidisipliner yaklaşımların daha başarılı olduğu kabul edilmektedir. Hekimler tarafından ilaç tedavisi uygulanmaktadır. Bununla birlikte fizyoterapistler tarafından yapılan doğru fizyoterapi uygulamaları, kas gevşeme teknikleri ve daha sonra kas kuvvetlendirme egzersizleri, psikologlar tarafından uygulanan psikoterapi teknikleri, açık havada yapılan yürüyüşler ve egzersizler, nefes egzersizleri, yoga ve yüzme gibi sporlar tedavide multidisipliner yaklaşımın etkinliğini göstermektedir.
Etiketler:
